Thiết bị giám sát hành trình tàu cá (VMS) ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong khai thác thủy sản trên biển. Không chỉ là giải pháp then chốt trong phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), thiết bị này còn trở thành kênh thông tin liên lạc hữu hiệu giúp ngư dân yên tâm vươn khơi, bám biển.
Sở hữu đường bờ biển dài trên 250km, Quảng Ninh là một trong những ngư trường trọng điểm của cả nước về khai thác thủy, hải sản. Để phát triển kinh tế biển theo hướng bền vững, tỉnh đã triển khai quyết liệt nhiều giải pháp trong quản lý nghề cá. Trong đó, việc lắp đặt và vận hành hiệu quả thiết bị VMS được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, góp phần kiểm soát hoạt động khai thác trên biển, ngăn chặn vi phạm IUU, cùng cả nước thực hiện mục tiêu sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu. Đồng thời giúp ngư dân theo dõi lịch trình ngư trường khai thác hải sản, chủ động hơn trong phòng tránh thiên tai và được hỗ trợ kịp thời khi gặp sự cố trên biển.
Anh Hoàng Văn Chiến, ngư dân xã Đường Hoa, thuyền trưởng tàu QN-88568 TS, chia sẻ: “Từ khi lắp đặt thiết bị VMS, mỗi chuyến ra khơi chúng tôi cảm thấy yên tâm hơn rất nhiều. Vì khi tàu cá di chuyển đến khu vực ranh giới hoặc có nguy cơ vượt ra ngoài vùng biển cho phép, hệ thống sẽ phát tín hiệu cảnh báo để ngư dân kịp thời điều chỉnh hướng đi. Thông qua thiết bị, nếu gặp sự cố trên biển, bà con cũng dễ dàng thông tin về đất liền để được hỗ trợ kịp thời”.
Tại Trạm Kiểm soát Biên phòng Quảng Điền (xã Đường Hoa), công tác kiểm tra, hướng dẫn và quản lý tàu cá thông qua thiết bị giám sát hành trình được thực hiện thường xuyên, chặt chẽ. Mỗi khi tàu cá ra vào cửa biển, CBCS biên phòng tiến hành kiểm tra tình trạng hoạt động, hướng dẫn ngư dân sử dụng thiết bị đúng quy định, đồng thời theo dõi tín hiệu nhằm đảm bảo phương tiện hoạt động đúng vùng biển cho phép.
Đại úy Nguyễn Danh Toản, Trạm trưởng Trạm kiểm soát biên phòng Quảng Điền (Đồn Biên phòng Quảng Đức) cho biết: Tại khu neo đậu Tiến Tới (xã Đường Hoa), địa bàn đơn vị quản lý tập trung hơn 420 tàu cá thường xuyên hoạt động khai thác trên biển, trong đó có 52 tàu cá có chiều dài từ 15m trở lên đều đã hoàn thành việc lắp đặt thiết bị VMS theo đúng quy định. Việc ứng dụng công nghệ vào quản lý tàu cá đã giúp lực lượng biên phòng chủ động nắm bắt vị trí, hành trình khai thác của từng phương tiện tàu cá trên biển 24/24 giờ. Từ đó kịp thời phát hiện sớm các dấu hiệu vi phạm, đồng thời hỗ trợ hiệu quả công tác quản lý nghề cá, tìm kiếm cứu nạn và phòng chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).
Chủ trương thực hiện việc lắp đặt thiết bị VMS đối với tàu cá có chiều dài từ 15m đến dưới 24m khi mới triển khai gặp không ít khó khăn. Bởi không ít ngư dân còn băn khoăn chưa hiểu hết ý nghĩa và lợi ích của thiết bị VMS. Bằng sự kiên trì, gần dân, sát dân, các lực lượng chức năng đã đẩy mạnh tuyên truyền, giải thích để người dân hiểu rằng đây không chỉ là quy định bắt buộc, mà còn là công cụ bảo vệ chính họ trong quá trình vươn khơi bám biển. Chính vì thế, từ chỗ còn e ngại, nhận thức của người dân dần thay đổi. Bà con không chỉ chấp hành việc lắp đặt thiết bị, mà còn chủ động duy trì hoạt động liên tục của hệ thống trong suốt quá trình khai thác thủy sản.
Hiện toàn tỉnh Quảng Ninh có tổng số trên 4.100 tàu cá có chiều dài từ 6m trở lên, tất cả các tàu đã được đăng ký, cập nhật đầy đủ trên hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia Vnfishbase. Đặc biệt, toàn bộ 280 tàu cá khai thác xa bờ có chiều dài từ 15m trở lên đều được lắp đặt thiết bị VMS theo quy định, đạt tỷ lệ 100%. Cùng với sự hiểu biết về pháp luật, sự hỗ trợ từ các lực lượng chức năng, những thiết bị VMS đã trở thành điểm tựa để ngư dân Quảng Ninh đẩy mạnh vươn khơi khai thác thủy sản trên các vùng biển xa, vừa phát triển kinh tế, vừa bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc, góp phần quan trọng xây dựng ngành thủy sản phát triển bền vững, có trách nhiệm và từng bước cùng cả nước tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC đối với thủy sản Việt Nam
Thu Uyên
baoquangninh.vn